Deze website maakt gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.      Sluiten
 

Knukkel, Joop

Joop Knukkel
Joop Knukkel
Joop Knukkel wordt op 10 mei 1936 geboren aan de Karnemelksluis 22. Als tweede zoon in een arbeidersgezin, in een arbeidershuisje. Vader Hein is metselaar, later bezorger van kranten en drukwerk. Moeder Riek, geboren Zoethout, steunt op vader en later op de kinderen, want ze is een zwakke, vaak zieke vrouw. De kinderen krijgen daardoor al jong een flinke verantwoordelijkheid te dragen. Na de oorlog wordt vader Knukkel aanhanger van het communisme.
 
Op de enige school die Joop in zijn jeugd volledig doorloopt, de Boschschool in de tijd van meester De Jong, kan hij goed meekomen. Doorleren zit er niet in, er moet geld verdiend worden. Hij gaat aan het werk bij Posthuma om daar het typografenvak te leren. Maar het overlijden van zijn broer Gerrit op 28-jarige leeftijd, vormt een breuk in de ‘carrièreplanning’. Hij moet thuis bijspringen. Joop, dan twintig jaar, werkt 4 jaar met zijn vader samen als drukwerkverspreider. Ze halen ook contributie op voor verenigingen als West Frisia en VEK/WIK. 
 
In 1956 keert Hein Knukkel de CPN de rug toe en stopt zijn abonnement op de Waarheid. Hij zwicht voor de reacties op straat en de telefoontjes die door de inval in Hongarije zijn ontstaan. Op dat moment wordt Joop lid van de CPN én de Waarheid. Om zich af te zetten tegen zijn vader. Op de een of andere manier trekt de Enkhuizer de aandacht binnen de regionale afdeling van de partij. Hij moet maar wat gaan bijleren, vindt het kader. Hij wordt op een regionale vergadering in 1957, 1958 gevraagd of hij een paar scholingsbijeenkomsten wil bezoeken. 
 
Uit-bezorgd raakt Joop in die periode ook. Kort na zijn huwelijk met Wilhelmina Sjoerds op 24 maart 1960 vindt hij dat hij lang genoeg ‘het krantenjongetje’ is geweest. Dat wenste hij niet meer. Wil aanvaardt dat ze geen kleine zelfstandige met een bovenmodaal inkomen en goed vooruitzichten meer als man heeft. Joop Knukkel wordt beroepsrevolutionair en gaat voor een minimum loontje aan het werk bij de Waarheid.
 
Al snel nemen de activiteiten voor de CPN fors toe. Joop wordt lid van het dagelijks bestuur van het district Noord-Holland Noord. En als secretaris Frans Aarts naar het landelijk bestuur gaat, volgt Knukkel hem op. Er breken nog drukkere tijden aan. De naam Joop Knukkel verspreidt zich door de regio. Binnen en buiten communistische kringen. Dat laatste komt niet altijd even goed uit.
 

De afdeling Noord-Holland Noord is door de jaren een eigenzinnige afdeling. Met rond 1960 650 leden. En een eigen krant, Ons Noorderkwartier. Ons Noorderkwartier, gemaakt op de grond in huize, zeg maar huisje Knukkel, drijft op advertenties. Niet alle adverteerders zijn altijd even blij met de inhoud. Ze hadden altijd commentaar op de zittende macht, dus er was vaak iemand die het niet met ze eens was. Maar in de bloeitijd hadden we een oplage van 25.000, best een advertentiefuik. Van 1963 tot circa 1972 verscheen Ons Noorderkwartier regelmatig. In de jaren daarna alleen bij bijzondere aanleidingen.
 
Het jaar 1966 is in dubbel opzicht en historisch jaar. Burgemeester De Zeeuw verruilt Andijk voor Enkhuizen en Joop Knukkel haalt met een marge van vier stemmen een raadszetel. De leus die wordt gebruikt om Joop in de raad te krijgen is gestolen van de kapitalistische multinational Esso: ‘Stop een tijger in de raad’. Het helpt. ’s Avonds na de verkiezingen wordt bij een benzinestation een Essotijger ‘geleend’ om het huis aan de Romeinstraat mee op te sieren. Joop was een vloek voor de gevestigde orde, hij vond een manier om aan het woord te komen en zijn betogen waren keihard.
 
Het optreden van Knukkel heeft effect. Bij de verkiezingen in 1970 komt er een zetel bij. De derde wordt op het nippertje gemist. Leo Kahlman komt naast Joop te zitten.

Verkiezingsfolder 1982
Verkiezingsfolder 1982
Tussen de bedrijven door wordt Knukkel in 1970 ook lid van Provinciale Staten. Hij zit er in totaal tien jaar in. Van ’70 tot ’78 en van ’80 tot ’82. Hij kwam in de Staten omdat hij hoog op de Amsterdamse lijst stond. Maar Joop had niet het idee dat hij daar in Haarlem dingen kon veranderen, het gevoel dat hij op lokaal vlak wel had. Hij is niet van plan terug te keren na 1978. Maar na de onverwachtse dood van Haarlemse advocaat Mick Proper doet de partij toch weer een beroep op hem en keert hij voor een aantal jaar terug.
 
In 1974 krijgt Knukkel een nieuwe kameraad naast zich in de fractie, Henk de Jong, die op het recreatieoord Enkhuizer Zand een bootjesverhuurbedrijf heeft. Ook met hem maakt Joop het nodige mee. Henk bleek een man met enorme inzet maar weinig souplesse. Toen Henk de Jong rond 1967 vertrok kwam Stef van Mulligen in de raad. Maar in 1978 verloor de partij weer een zetel en zat Joop Knukkel weer alleen.
 
Ondertussen begint het te rommelen binnen de CPN. Voorzitter Paul de Groot probeert het partijbestuur opzij te zetten, wat zorgt voor een revolutie onder de beroepsrevolutionairen. De harde kern verzet zich, maar langzaam maar zeker begint de totalitaire macht van het bestuur te wankelen. Er ontstaat een democratiseringsproces. Nu is het onvoorstelbaar, maar toen moest Knukkel daar niets van hebben. Hij stond in Enkhuizen wel voor democratisering en het doorbreken van de gevestigde orde. Maar daar was het een kwestie van wij tegen de rest. En dan moet ‘wij’ ook ‘wij’ zijn. Binnen de partij mocht dus geen verdeeldheid ontstaan.
 
De raadsperiode ’82-’86 is het begin van het einde voor de CPN in Enkhuizen. Parallel aan de landelijke ontwikkelingen. Zelfs Joop Knukkel kan het tij niet meer keren. Er was inmiddels alweer een tweemansfractie ontstaan, samen met Jaap Lok. De landelijke partij rommelde stevig. De jongeren stoffeerden de oude garde.
 
Vanaf 1983 is Joop Knukkel geen beroepsrevolutionair meer. Al die tijd werd hij betaald door de partij, al was het minimumloon. Hij besloot niet meer te gaan werken en zijn dagen te vullen met politiek, actievoeren en vrijwilligerswerk. Maar hij merkte dat hij dan buiten de maatschappij kwam te staan. In ’87 gaat hij aan het werk bij drukkerij Rustenburg. Hij moet met z’n 51 jaar wel weer naar school, want met een diploma als handzetter uit het loodtijdperk kon hij niets beginnen.
 
Halverwege de periode ’82-’86 stapt Jaap Lok uit de CPN. Hij blijft de fractie wel trouw. De nieuwe naam wordt CPN en Onafhankelijke. Joop blijft tot ’90 als communist in de raad. Dan moet er wat gebeuren.
 
Ze bundelen links en richten Verenigd Links op. Hiermee komt Joop Knukkel samen met Cees Bijl en Adrie Vijn in het college. Ze worden hiervoor gevraagd. Er waren mensen geschokt over, sommigen konden er niet snel aan wennen. Joop heeft ook het gevoel gehad zich echt te moeten bewijzen in het ambtelijke apparaat.

Toen Joop Knukkel in 2000 stopte was hij tien jaar wethouder geweest. De eerste vier jaar werkte hij er nog een dag of twee in de week bij als drukker. Het wethouderschap in Enkhuizen was nu eenmaal geen fulltime baan. In 1994 wordt het hem te veel en gaat hij op non-actief. In 1998 neemt hij ontslag bij drukkerij Rustenburg.
 
Net voor zijn afscheid in 2000, valt het college. De VVD wil niet langer de ozb-verhoging steunen en het rioolrecht uit diezelfde ozb loskoppelen. Knukkel overweegt niet om dan maar langer aan te blijven. Nico Dol volgt hem op.
 
Joop is met grote overtuiging communist geweest. Vanuit het basisprincipe. Toch ziet ook hij nu in dat niet elke waarheid een waarheid was. Hij geeft toe dat hij er een tijdlang de ogen voor heeft gesloten. En dan gaat het vooral over de gebeurtenissen in de DDR, Polen, Hongarije en Roemenië.

Joop Knukkel tijdens zijn afscheid bij SBO-NH samen met zijn vriendin Margriet Oomkens uit Epe

Na deze politieke carrière zit Joop Knukkel zeker niet stil. Hij wordt lid van de SP in 2002 en is medeoprichter van de afdeling West-Friesland Oost, hij bleef bestuurslid tot de partij goed draaide in 2004. Hij maakt zich sterk voor de ouderen in de samenleving via organisaties als de Algemene Bond voor Ouderen (ANBO) en is voorzitter van het Senioren Overleg Enkhuizen (SOE). Bij deze laatste had hij vooral veel succes met de computercursus die hij heeft opgezet. Daarnaast vertegenwoordigde hij de ANBO in het Ouderenplatform en bood hij zijn hulp aan via het Senioren Adviesbureau. Én hij was voorzitter van de Samenwerkende Bonden van Ouderen in Noord-Holland (SBO-NH). Hij nam afscheid van deze organisaties toen hij eind 2008 verhuisde naar Epe.

Bron: 'Joop de Koningstijger' uitgave van Gemeente Enkhuizen ter ere van vertrek Joop Knukkel / SP Enkhuizen en West-Friesland oost / SBO-NH

Volg ons via RSS
Volg ons op Twitter
Volg ons op Facebook
Volg ons op Youtube